• Nederlands
  • Français
  • English (UK)

Onderzoekers herprogrammeren macrofagen in de strijd tegen kanker

Persbericht VIB-KU Leuven

Onderzoekers herprogrammeren macrofagen in de strijd tegen kanker

Wetenschappers van VIB-KU Leuven en de Universiteit van Bari hebben een essentieel mechanisme ontdekt in de uitzaaiing van kanker. Hun onderzoek focust op de rol van macrofagen – een soort witte bloedcellen – in de strijd tegen de ziekte. De studie suggereert dat deze cellen geherprogrammeerd kunnen worden om tumoren beter te bestrijden. Dat biedt nieuwe perspectieven in het veelbelovende domein van de immuuntherapie. De conclusies van het onderzoek verschijnen in het toonaangevende tijdschrift Cell Reports.

 

Macrofagen spelen een cruciale rol in ons immuunsysteem: ze vallen lichaamsvreemde micro-organismen aan en ruimen schadelijke stoffen op. Zo infiltreren ze ook tumoren, om er kankercellen te bestrijden en de groei van de ziekte af te remmen. Maar sommige kankercellen overleven deze aanval en worden resistent voor de macrofagen. Meer zelfs: die kankercellen maken van hun vijanden bondgenoten en modificeren de macrofagen om tumorgroei te stimuleren.

 

De rol van glutamine synthetase

Deze wijziging in het metabolisme van macrofagen werd onderzocht door Dr. Rosa Martín-Pérez, Erika Palmieri en Alessio Menga onder leiding van prof. Mazzone (VIB-KU Leuven) en prof. Castegna (Universiteit van Bari). Het team bestudeerde de rol in tumorgroei van glutamine synthetase (GS), een enzym verantwoordelijk voor de aanmaak van eiwitten. Ze stelden vast dat GS noodzakelijk is voor de herprogrammatie van ‘goede’ naar ‘slechte’ macrofagen. De studie bewijst dus dat de activiteit van GS in macrofagen de uitzaaiing van kanker bevordert, én dat dit nefaste gedrag omkeerbaar is.

 

Prof. Mazzone (VIB-KU Leuven): “De resultaten zijn op zijn minst verrassend. We tonen aan dat inspelen op het metabolisme van de macrofagen de groei van tumoren beïnvloedt: GS blokkeren zorgt ervoor dat de macrofagen opnieuw de groei van de tumor bestrijden, in de plaats van ze te stimuleren.”

 

Nieuwe geneesmiddelen

De resultaten bevestigen het potentieel van metabole immuuntherapie (medicijnen die inspelen op het metabolisme en zo het afweersysteem zélf mobiliseren) in de strijd tegen kanker.

 

Prof. Mazzone (VIB-KU Leuven): “Deze studie biedt nieuwe perspectieven voor medicijnen, die specifiek gericht zijn op het blokkeren van GS. De eerste stappen worden vandaag al gezet door het VIB Discovery Sciences team: zij ontwikkelden een screeningtest om GS-remmers op te sporen, die op termijn gebruikt kan worden om nieuwe medicijnen te ontwikkelen.”

 
Publicatie
Pharmacologic or genetic targeting of glutamine synthetase skews macrophages towards an M1-like phenotype and inhibits tumor metastasis, M. Palmieri et al., Cell Reports 2017

Vragen
Een doorbraak in onderzoek betekent niet hetzelfde als een doorbraak in de geneeskunde. De verwezenlijkingen van VIB-onderzoekers kunnen de basis vormen voor nieuwe therapieën, maar het ontwikkelingstraject neemt nog jaren in beslag. Dit kan veel vragen oproepen. Daarom vragen we u om in uw reportage of artikel te verwijzen naar het e-mailadres dat VIB hiervoor ter beschikking stelt. Iedereen kan er met vragen omtrent dit en ander medisch gericht onderzoek terecht: patienteninfo@vib.be. 




Voor de redactie
Vermelding alle partners
Wanneer u hierover bericht, vragen wij u vriendelijk steeds alle partners te vernoemen. Bij retweet vermeld ons: @vib_ccb @VIBLifeSciences @KU_Leuven


VIB-KU Leuven Centrum voor Kankerbiologie
Kanker heeft vele oorzaken. Vaak gaat het om een combinatie van levensstijl, omgevingsfactoren en variaties in de genen. We moeten kanker op verschillende fronten bestrijden, en dat kan alleen op basis van kennis. Onderzoekers van het VIB-KU Leuven Centrum voor Kankerbiologie ontrafelen nieuwe mechanismen om zo specifiekere opsporingstechnieken én behandelingen te ontwikkelen.

VIB
Basisonderzoek in de levenswetenschappen, dat is de kernactiviteit van VIB. Enerzijds de grenzen verleggen van wat we weten over moleculaire mechanismen, hoe deze mechanismen levende wezens zoals mensen, dieren, planten en micro-organismen regelen, en anderzijds zorgen voor tastbare resultaten die bijdragen aan een betere samenleving. Gestoeld op een partnerschap met vijf Vlaamse universiteiten - UGent, KU Leuven, Universiteit Antwerpen, Vrije Universiteit Brussel en Universiteit Hasselt – en een stevig investeringsprogramma, bundelt VIB de expertise van 75 onderzoeksgroepen in één instituut. Het techtransfer-team van VIB vertaalt proactief biologische inzichten in nieuwe economische activiteiten die op hun beurt weer kunnen leiden tot nieuwe producten, medicijnen e.d. die kunnen gebruikt worden in de geneeskunde, landbouw en tal van andere toepassingen. VIB neemt ook actief deel aan het publieke debat over biotechnologie door het ontwikkelen en verspreiden van een breed scala aan wetenschappelijk onderbouwde informatie over alle aspecten van de biotechnologie. Meer info op www.vib.be.


KU Leuven
www.kuleuven.be.
 
Contact

Massimiliano Mazzone (VIB-KU Leuven)
Tel.:  +32 16 37 32 13
Mobile: +32 485 40 49 04
Mail: massimiliano.mazzone@kuleuven.vib.be 

Sooike Stoops (Persverantwoordelijke VIB)
Tel.: +32 9 244 66 11
Mobile: +32 474 289 252
Mail: sooike.stoops@vib.be